Przepisy

Zapoznaj się z kwestiami prawnymi dotyczącymi urządzeń fiskalnych.

1Kiedy trzeba kupić kasę fiskalną?
Kasę rejestrującą (potocznie zwaną fiskalną) muszą mieć firmy sprzedające towary i usługi klientom detalicznym, czyli osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej oraz rolnikom ryczałtowym. Taki ogólny obowiązek wynika z ustawy o VAT. Szczegółowe zasady określa rozporządzenie ministra finansów z 28 marca 2006 r. w sprawie kas rejestrujących (DzU nr 51, poz. 375 ze zm.). Tam też wymienione są wyjątki - kiedy przedsiębiorcy nie muszą instalować urządzeń fiskalnych.

Nowe Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 lipca 2010 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących zakłada rozszerzenie katalogu podatników, którzy w roku 2011będą musieli ewidencjonować wszystkie obroty na kasach fiskalnych.

Nowym obowiązkiem zostanie objętych 13 grup usług lub towarów. Wśród nich znajdą się np. lekarze i prawnicy, rzeczoznawcy, detektywi i ochroniarze. Nowe rozporządzenie w sprawie zwolnień z obowiązku stosowania kas rejestrujących zacznie obowiązywać 1 stycznia 2011 r. Jednak większość zmian będzie miała zastosowanie dopiero od 1 maja 2011 r. Wszystko po to, aby podatnicy mieli odpowiednio dużo czasu na przygotowanie się do nowych obowiązków ewidencyjnych.

2Kogo obejmie obowiązek stosowania kas?
Z dotychczasowych zwolnień o charakterze przedmiotowym w zakresie sprzedaży w rozporządzeniu nie przewidziano następujących usług:

• magazynowania i przechowywania towarów pozostałe – wyłącznie przechowywanie i dozór mienia – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 63.12.14), 
• przechowalni bagażu na dworcach kolejowych – wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które również w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. – ex 63.21.10-00.10) 1), 
• przechowalni bagażu na dworcach autobusowych – wyłącznie świadczone przy użyciu urządzeń służących do automatycznej obsługi, które w systemie bezobsługowym przyjmują należność (PKWiU z 1997 r. – ex 63.21.21-00.10) 1), 
• prawnicze, rachunkowo-księgowe, badania rynków i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania (PKWiU z 1997 r. – 74.1), z wyjątkiem usług notariuszy prowadzących repertorium A i P, 
• rzeczoznawstwa objęte również grupowaniem PKWiU usługi architektoniczne i inżynierskie – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.2),
• rekrutacji pracowników i pozyskiwania personelu – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.5), 
• detektywistyczne i ochroniarskie – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r.– ex 74.6), 
• sekretarskie i tłumaczenia, z wyłączeniem usług drukarskich i powielaczowych (PKWiU z 1997 r. – ex 74.83), 
• komercyjne pozostałe, gdzie indziej niesklasyfikowane – m.in. usługi w zakresie oceny zdolności kredytowej, usługi świadczone przez agencje inkasa – których świadczenie przez podatnika w całym zakresie dokumentowane jest fakturą (PKWiU z 1997 r. – ex 74.84), 
• w zakresie ochrony zdrowia i opieki społecznej (PKWiU z 1997 r.– 85), 
• świadczone przez schroniska dla zwierząt, 
• związane z rekreacją, kulturą i sportem, które dotychczas nie były jeszcze objęte obowiązkiem stosowania kas (PKWiU z 1997 r.– ex 92), 
• pogrzebowe i pokrewne (PKWiU z 1997 r.– 93.03), 
• usługi świadczone w gospodarstwach domowych (PKWiU z 1997 r.– 95)

3Zwolnienie z obowiązku posiadania kasy fiskalnej
Wysokość obrotu to obecnie podstawowe kryterium zwolnieni:

• 40 tys. zł - Zasadą jest, że urządzeń fiskalnych nie muszą instalować podatnicy, których sprzedaż nie przekracza 40 tys. zł czyli podatnicy o małych dochodach. Zwolnienie to traci moc po upływie dwóch miesięcy - licząc od pierwszego dnia miesiąca następnego po miesiącu, w którym sprzedaż przekroczyła ten limit. 
• 20 tys. zł - podatnicy rozpoczynający działalność również są zwolnieni z nowego obowiązku, ale tylko do chwili osiągnięcia obrotu ponad 20 tys.zł. W momencie przekroczenie limitu trzeba zainstalować kasę.

4Sankcje za brak kasy
Jeśli podatnik w ustawowym terminie nie zacznie stosować w prowadzonej działalności gospodarczej kasy rejestrującej, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej ustala za okres do momentu rozpoczęcia prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30 proc. kwoty podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług.

Jeżeli podatnik nie rozpocznie prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kasy rejestrującej w obowiązujących terminach nie będzie mógł oczywiście skorzystać z prawa odliczenia od podatku, kwot wydatkowanych na zakup kasy (obecnie 90 % jej ceny zakupu, nie więcej jednak niż 700 zł).

W przypadku braku kasy fiskalnej podatnik zobowiązany do jej posiadania może zostać ukarany karą grzywny do 240 stawek dziennych za nieprowadzenie księgi (kasa fiskalna jest księgą w rozumieniu Kodeksu karnego skarbowego), albo w przypadku mniejszej wagi karą grzywny za wykroczenie skarbowe.

W przypadku posiadania kasy, ale nieewidencjonowania przy jej pomocy sprzedaży, albo też w przypadku ewidencjonowania tylko części sprzedaży, którą podatnik powinien ewidencjonować, podatnik może zostać ukarany karą grzywny do 240 stawek dziennych za nierzetelne prowadzenie księgi, albo w przypadku mniejszej wagi karą grzywny za wykroczenie skarbowe.

W przypadku nieprawidłowego ewidencjonowania na kasie rejestrującej, które jednak nie skutkuje uszczupleniem zobowiązania podatkowego podatnik może zostać ukarany karą grzywny za wykroczenie skarbowe za wadliwe prowadzenie księgi.

W przypadku niezgłoszenia kasy do obowiązkowego przeglądu technicznego podatnik zobowiązany będzie do zwrotu odliczonych lub zwróconych mu kwot wydatkowanych na zakup kasy rejestrującej.

5Serwisowanie urządzenia
Podatnik jest obowiązany do wykonywania przeglądów okresowych. Przegląd kasy powinien odbyć się nie rzadziej, niż co 24 miesiące. Producenci zastrzegają jednak, aby ten proces był wykonywany nie później niż co 12 miesięcy.

Podatnik ma obowiązek zgłosić do serwisu każdą nieprawidłowość w działaniu kasy.

Podatnik ma obowiązek samodzielnej i stałej weryfikacji poprawności pracy kasy, ze szczególnym uwzględnieniem prawidłowego zaprogramowania nazw towarów (usług) i właściwego ich przyporządkowania do stawek podatków.

Podatnik ma obowiązek przechowywania książki kasy w miejscu i przez okres jej użytkowania oraz udostępniania jej na żądanie służby serwisowej.

W przypadku utraty książki kasy rejestrującej podatnik jest obowiązany niezwłocznie zwrócić się do serwisu o wydanie duplikatu oraz powiadomić o tym fakcie naczelnika urzędu skarbowego. Na stronie tytułowej tej książki kasy rejestrującej musi być umieszczony napis "DUPLIKAT".

Podatnik ma obowiązek poddania obowiązkowemu przeglądowi technicznemu kas, które zostały przez podatnika utracone, a następnie odzyskane, przed ich ponownym zastosowaniem przez podatnika do prowadzenia ewidencji.

Naruszenie obowiązków w zakresie zgłoszenia kasy do serwisu celem wykonania przeglądu skutkuje utratą prawa odliczenia do 90% ceny netto kasy (nie więcej niż 700 zł) albo obowiązkiem zwrotu kwoty już odliczonej, albo otrzymanej wcześniej.